Ouderenadvies

Inmiddels is voldoende bekend dat er in Nederland sprake is van vergrijzing en dat deze tendens zich de komende jaren nog in versterkte mate zal voortzetten. Meer mensen worden ouder en gemiddeld worden mensen ouder. Om een voorbeeld te noemen; in 2025 zal 40% van de bevolking 55 jaar en ouder zijn. Dit vraagt van een welzijnsorganisatie een actieve en alerte opstelling om de dienstverlening in kwalitatieve zin aan te passen. Daarbij gelden de volgende uitgangspunten:

 

• Van bedreiging naar een kansenperspectief

Helaas wordt de tendens van vergrijzing op dit moment te veel getypeerd als een bedreiging. Daarbij wordt vaak gedoeld op de toenemende kosten van zorg en AOW uitkeringen. Welzijn kan en moet een bijdrage leveren om deze typering te doorbreken en een en ander om te buigen in een kansenperspectief. Daarbij zijn er de volgende invalshoeken:

- De economische factor;
- Het kennis en ervaringspotentieel;
- Het potentieel voor vrijwilligerswerk en mantelzorg.

Verrichten van vrijwilligerswerk blijkt bovendien een belangrijk factor te zijn in het verkleinen van het risico op sociale uitsluiting.

 

• Zo lang mogelijk zelfstandig, maar wel met behoud van kwaliteit

Maatschappelijk uitgangspunt is dat mensen zo lang mogelijk zelfstandig moeten kunnen leven in de eigen woonomgeving. Dit vraagt inzet van veel betrokken partijen om die samenleving daarop ook in te richten. Zowel wat de fysieke structuur betreft in de vorm van leefbare en veilige wijken, als wat betreft de sociale structuur. Welzijn heeft daarbij een belangrijke rol. Bijzonder aandachtspunt is wel dat zelfstandigheid ook gepaard moet gaan met kwaliteit.

 

• Participatie – iedereen doet mee

Belangrijk voor kwaliteit van leven is de mate waarin kan worden deelgenomen aan de samenleving. Welzijn levert een bijdrage aan het ondersteunen en stimuleren van deelname aan de samenleving. Belangrijke onderdelen daarbij zijn sociaal netwerk, ontmoeting, gezondheid, informatie en mobiliteit.

 

• De vraag van de burger centraal

Door middel van vraaggericht werken wordt de burger op een persoonlijke en respectvolle manier ondersteund waarbij de nadruk ligt op; door, voor en met de burgers.

 

Voor wat betreft de situatie van ouderen zijn er landelijk een aantal trends te benoemen die hieronder kort worden opgesomd:

• Toename van vergrijzing
• Toename van risico op eenzaamheid en sociale uitsluiting
• Toename van armoede
• Toename van (gevoelens) onveiligheid
• Toename van ouderenmishandeling
• Toename van dementie
• Toename van de vraag naar mantelzorg en vrijwilligerswerk
• Toename van aantal allochtone ouderen

Belangrijkste conclusie vanuit deze trends moet zijn dat een kwalitatief ouderenbeleid zich vooral alert en betrokken toont bij kwetsbare groepen. Gelukkig gaat het met veel ouderen goed maar daar waar dit door omstandigheden niet het geval is moet kwalitatieve ondersteuning worden geboden.

Vertaald naar de gemeente Oirschot is er het volgende beeld:

Algemeen – aantallen
Totaal aantal inwoners gemeente Oirschot

2005 18.0002015 18.250 toename 1.39%
2005: 2.465 65 plussers
2015: 3.190 65 plussers toename 29.41%
2005: 1.040 75 plussers
2015: 1.295 75 plussers toename 24.52%

(bron demografische gegevens volgens nota woonzorg beleid gemeente Oirschot)

 

Kwetsbare groepen of situaties:
Zoals hierboven al gemeld, zijn er voor wat betreft de ouderen een aantal bijzondere risico’s te noemen. Daarover is het volgende bekend:

• Eenzaamheid en sociale uitsluiting:
  Naar schatting 5% van de Oirschotse bevolking zijn 65+ en hebben hiermee te maken
• Armoede
  Naar schatting 10% van de Oirschotse bevolking zijn 65+ en hebben hiermee te maken
• Onveiligheid
  Geen cijfers bekend
• Mishandeling
  Geen cijfers bekend
• Dementie
  Geen cijfers bekend

 

Specifiek ontwikkeling voor Oirschot t.a.v. ouderen is het Project rapport ouderenproof. Dit rapport is verschenen in 2005 en heeft een looptijd tot 2015. In dit rapport worden aanbevelingen gedaan om Oirschot ouderenproof te maken. De aanbevelingen bestaan uit voorzieningen treffen (b.v. aanleunwoningen bouwen) samenwerking tussen zorgaanbieders te bevorderen ( bijvoorbeeld communicatie/afstemming bevorderen)

De aanbevelingen zijn op het terrein van:

• Wonen en Woonomgeving
• 1 loket voor welzijn, zorg en wonen.
• Verkeer en Veiligheid
• Zorg en dienstverlening
• Op het terrein van vrijwilligerswerk

 

In de afgelopen jaren zijn een aantal aanbevelingen ook daadwerkelijk gerealiseerd.

Daarnaast hebben een aantal organisatorische ontwikkelingen gevolgen voor Welzijn Oirschot:

• Van Welzijn Ouderen naar een BWI (per 1 januari 2009).
• De samenwerking met Welzijn Best, met vanaf 1januari 2009 één directeur voor Welzijn Oirschot en Welzijn Best ( Ton Siroen).
• De doorontwikkeling van het Lokaal Loket (Lokatie)
• Een actieve bijdrage leveren aan de positieverbetering van ouderen door middel van informatie, advies, ondersteuning en dienstverlening;
• Ondersteuning van en samenwerking met organisaties die gericht zijn op ondersteuning van ouderen;
• Een bijdrage leveren aan positieve beeldvorming binnen de samenleving voor wat betreft de positie van ouderen in de samenleving;
• Stimuleren van een versterkte inzet van vrijwilligers en mantelzorgers;

Ontwikkelen en innoveren van bestaande methodieken

 

Algemeen:
Alle inwoners van Oirschot die 55 jaar (relatief begrip) of ouder zijn.

In relatie tot deze algemene doelgroepomschrijving is er wel discussie in hoeverre deze groep verder onder te verdelen is in een aantal leeftijdscategorieën. Dit omdat er per leeftijdsfase behoorlijke verschillen kunnen zijn voor wat betreft de positie en risico’s. In het kader van dit programma moet dit punt de komende jaren worden uitgewerkt. Een verdere indeling kan zijn:

 

55-65 jaar (veelal nog in het arbeidsproces)
65-75 jaar ( nog zeer actief in het verenigingsleven)
75 jaar en ouder

Specifiek:

Hierboven is al gemeld dat er een aantal specifieke risico’s zijn waardoor kwetsbare groepen kunnen ontstaan. Daarbij kan gedacht worden aan:

• Groep die te maken heeft met armoede, eenzaamheid en risico van sociale uitsluiting (belangrijk hierbij kan zijn het verlies van de partner, of verlies van baan)
• Groep die te maken heeft met fysieke beperkingen
• Allochtone ouderen waarbij culturele aspecten invloed kunnen hebben

Aan deze kwetsbare groepen wordt extra aandacht besteed.

Voor de komende periode zijn er de volgende strategische keuzes:

• Ontwikkelen en innoveren van het programma om daarmee een betere aansluiting te krijgen op de WMO (Wet Maatschappelijke Ondersteuning);
• Het rapport ouderenproof mede als leidraad gebruiken
• Versterken van de samenwerking met KBO en gehandicapten platvorm;
• Versterkte inzet op kwetsbare groepen Een en ander in nauwe samenwerking met steunpunt mantelzorg en Steunpunt Vrijwilligers Werk;
• Een samenhang ontwikkelen met buurtontwikkeling/buurtbeheer/buurtverkenners. Dit mede vanuit het oogpunt van inrichten van levensloopbestendige omgeving en het positioneren van de ontmoetingsfunctie.

Binnen het programma zijn de volgende diensten te benoemen:

• Activerend huisbezoek
• Ouderenadvies
• Ontmoeten en bewegen
• Belangenbehartiging
• Projectontwikkeling.

Binnen de deelprogramma’s worden de volgende activiteiten aangeboden:

- Activerend huisbezoek

• Vrijwilligers bezoeken eenmalig senioren 75+ en geven informatie op het gebied van welzijn wonen en zorg.
• Indien gewenst volgt een huisbezoek door professional van Welzijn Oirschot.
• Daarnaast ondersteunt Welzijn Oirschot de vrijwilligers door middel van bijeenkomsten met als doel deskundigheidsbevordering.

- Ouderenadvies (door professional)

• Op basis van informatie wordt methodisch werkplan ontwikkeld
• Plan van aanpak wordt met betrokken cliënt en betrokken organisaties uitgevoerd.
• Plan van aanpak wordt afgerond

- Ontmoeten en bewegen

• Ten behoeve van de groep senioren die om welke reden dan ook geen aansluiting vinden bij reguliere aanbieders van sport / bewegingsactiviteiten, initieert en ondersteunt Welzijn Oirschot de volgende activiteiten:
• Meer Bewegen Voor Ouderen activiteitengroepen
• Zwemmen, gymnastiek, volksdansen.
• Koersbal
• Fietsclub
• Bridge
• Biljart
• Beeldhouwclub
• Seniorenorkest
• Scootmobielclub

 

- Maaltijdvoorziening

- Belangenbehartiging

• Netwerkontwikkeling
• 1e Lijn’s overleg
• Ondersteuning/advies/samenwerking Katholieke Bond voor Ouderen

- Projecten.

• Vroegsignalering dementie. Vrijwilligers bezoeken alleenstaande ouderen 75+ die nog niet in beeld zijn bij dienstverlenende instanties.
• Kwetsbare groepen in beeld ( eenzaamheid, armoede).Wordt verkend.

___________________________________________________________________________________________